بررسی مضامین و تعارضات فرهنگی در محتوای کتابهای فارسی دوره ابتدایی

چکیده مقاله

هدف از این پژوهش بررسی سهم مؤلفه­های فرهنگی و نیز شناسایی تعارضات ­فرهنگی در محتوای کتاب‌های فارسی­دوره­ ابتدایی است. در این پژوهش که به روش ­تحلیل ­محتوای کمی انجام شد؛ جامعه­ آماری شامل شش ­کتاب ­­فارسی ­بخوانیم در دوره ­ابتدایی در سال تحصیلی 1395-1394 بود که به­ روش ­تمام­شماری مورد بررسی ­قرار گرفتند. مقوله­های کدگذاری به شیوه­ قیاسی نیز مستخرج از مؤلفه­های ­فرهنگی ­شورای ­عالی­ انقلاب ­فرهنگی بود که ­در ­قالب پنج­ مؤلفه ­شامل"ارزش‌های ­عمومی­ دینی ­و اخلاقی"،"هنجارهای ­قانونی"،"هنجارهای دینی" ،" نمادهای ­ملی"و"نمادهای­­ مذهبی" بررسی ­شد. نتایج نشان داد که تنها حدود 26 درصد ­از­ محتوای­ کتاب‌های ­فارسی در شش پایه، دارای مضامین ­فرهنگی هستند. همچنین مضامین ­فرهنگی ­مطرح شده نیز در 84 مورد دارای ­تعارض با شاخص­های ­­فرهنگی ­مصوب ­شورای ­عالی انقلاب ­فرهنگی می­باشند. جهت تعیین ثبات ­و اعتباربخشی به یافته­ها، از کدگذار دوم برای بیش از50 درصد موارد استفاده ­شد که میزان توافق برابر با90/ مشاهده شد. از مهم­ترین پیشنهادهای این ­پژوهش می­توان به افزایش­ و بهبود محتوا در زمینه سه مؤلفه "ارزش‌های ­عمومی ­دینی ­و اخلاقی" ،"نمادهای­­ملی" و"هنجارهای ­قانونی" اشاره نمود.