شناسايي الگوي اصلاح كج‌فهمي‌ها‌ي شيمي و ارتقاي فرهنگ علمي

چکیده مقاله

هدف: از جمله اساسي‌ترين فعاليت‌هايي كه در اغلب كشور‌هاي دنيا در جهت بهبود فرهنگ علمي جامعه انجام مي‌شود، بكارگيري روش‌هاي نوين آموزشي و اصلاح طرح‌واره‌هاي ذهني فراگيران است. به دليل ضرورت درك صحيح مفاهيم انتزاعيِ علوم پايه در تمامي مقاطع تحصيلي، پژوهش حاضر با هدف شناسايي الگوي اصلاح كج‌فهمي‌ها در آموزش مفاهيم شيمي انجام شد. روش: روش پژوهش در مطالعه‌ي حاضر، رويكرد فراتركيب است. جامعه‌ي‌ آماري، شامل تمامي پژوهش‌هاي مرتبط با اصلاح كج‌فهمي در آموزش شيمي از سال 1380 تا 1400 مستخرج از پايگاه‌هاي اطلاعاتي نشريات فارسي زبان است كه با جستجوي نظام‌مند و با رعايت معيارهاي ورود و خروج بررسي شد و در نهايت 7 سند كه بيشترين انطباق را با معيارها داشتند، انتخاب گرديد و يافته‌ها مورد تجزيه، تحليل و تركيب واقع شد. سوال پژوهش اين بود كه بر اساس نتايج مطالعات، روش‌هاي موثر بر اصلاح كج‌فهمي‌ها چه دستاوردهايي براي مدرسان و معلمان در آموزش مفاهيم شيمي داشته است؟ يافته‌ها: پس از انجام مراحل پژوهش، مهم‌ترين مولفه‌هاي اصلاح و كاهش كج‌فهمي‌ در آموزش شيمي در قالب مدلي با 5 مقوله‌ي هسته‌اي، 12 مقوله و 47 مفهوم، شامل حيطه‌هاي ارزشيابي، راهبردي، نوآوري، كاربردي و عاطفي، معرفي گرديد. نتايج: نتايج مطالعه نشان داد كه با بكارگيري رويكردهاي موثر بر اصلاح كج‌فهمي، آموزشگران مي‌توانند سبب ترويج و ارتقاي فرهنگ علمي افراد جامعه شوند. يافته‌هاي مطالعه‌ي حاضر مي‌تواند جهت تدوين كتاب‌ها و سرفصل‌ دروس، مورد توجه دست‌اندركاران آموزشي و فرهنگي قرار گيرد.