معماری شایستگی های مشاوران مراکز مشاوره و خدمات روان شناسی: ارائه الگو مبتنی بر داده های کیفی (مطالعه موردی: مراکز مشاوره شمیم وابسته به نیروهای مسلح ج.ا.ا.)

چکیده مقاله

این پژوهش با هدف طراحی الگوی شایستگی‌های مشاوران در بافت مراکز مشاوره و خدمات روان‌شناسی نیروهای مسلح جمهوی اسلامی ایران انجام ‌شد. به‌عبارت‌دیگر، مساله اصلی تحقیق حاضر این بود که ابعاد و مولفه‌های الگوی شایستگی‌های مشاوران برای کار در مراکز مشاوره و خدمات روان‌شناسی در بافت سازمان نظامی مورد مطالعه کدام‌اند؟ این پژوهش را می‌توان بر مبنای هدف از نوع پژوهش‌های کاربردی و از نظر ماهیت، کیفی به شمار آورد. جامعه آماری این پژوهش شامل مشاوران (حوزه‌های خانواده، ازدواج، فردی، تحصیلی و کودک و نوجوان) مراکز مشاوره سازمان نظامی مورد مطالعه بود که در مجموع 71 مشاور را شامل می‌شد. روش نمونه‌گیری به صورت هدفمند صورت گرفت. بر اساس این روش، حجم نمونه مبتنی بر اشباع نظری بود لذا فرآیند مصاحبه تا حصول اطمینان از احصاء داده‌های مرتبط با موضوع تحقیق و نبود داده جدید ادامه یافت و در نفر چهاردهم مصاحبه‌ها به پایان رسید. برای گردآوری اطلاعات از روش مصاحبه استفاده گردید که داده‌ها با استفاده از روش تحلیل محتوا بر مبنای رویکرد قیاسی مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته‌های این تحقیق نشان داد که الگوی شایستگی‌های مشاوران دارای 7 بُعد شایستگی دانشی، بینشی، نگرشی، توانشی، منشی، مهارت‌ها و ویژگی‌های اخلاقی است که 126 مولفه را دربرمی‌گیرند. این یافته‌ها با دو روش تکرارپذیری و دلفی اعتباریابی‌شدند که آزمون دو جمله‌ای انجام شده بر روی داده‌های دلفی نشان داد که همه 126 مولفه‌ شناسایی شده در سطح 05/0 معنادار بوده و مورد تایید خبرگان هستند.