خوانشي نو از آيه 106 سوره بقره؛ با تكيه بر قرينه‌هاي درون ‌متني

چکیده مقاله

مفسران در تفسير آيه 106 سوره بقره مشهور به آيه نسخ اختلاف نظر دارند. غالباً از اين آيه نسخ احكام شرعي يا نسخ شرايع و يا تغيير قبله مسلمانان برداشت شده است. اما اين موارد تنها مي‌تواند مستند به عموم آيه باشد و مدلول مستقيم آيه نخواهد بود. با تكيه بر قرينه‌هاي درون‌متني (سياق و آيات هم‌موضوع در سوره‌هاي ديگر) مي‌توان به خوانشي ديگر از آين آيه رسيد. در اين تحقيق، با توجه به غرض اصلي ملحوظ در سياق اين آيه، مفاهيم اصلي همسو با آن به‌دست مي‌آيد. با رهگيري آنها در سراسر قرآن، روشن مي‌شود كه چنين مفاهيمي در دو بافت هم‌مضمون در سوره‌هاي نساء و جمعه نيز وجود دارد. در نهايت با مقايسه داده‌ها و تحليل آنها، مدلول مستقيم آيه نسخ دريافت مي‌شود كه با ديدگاه‌هاي رايج كاملاً متفاوت است.