تبیین پیشرفت تحصیلی براساس باورهای فراشناختی با معنای تحصیل در دانش‌آموزان پسر پایهٔ یازدهم

چکیده مقاله

زمينه و هدف: پيشرفت تحصيلي و جلوگيري از بروز ناتواني‌هاي يادگيري دانش‌آموزان يكي از شاخص‌هاي مهم در ارزشيابي آموزش‌وپرورش است و در اين نظام براي رسيدن به هدف بيان‌شده، كوشش‌هاي فراواني صورت مي‌گيرد. هدف پژوهش حاضر تبيين پيشرفت تحصيلي براساس باورهاي فراشناختي با معناي تحصيل در دانش‌آموزان پسر پايهٔ يازدهم بود._x000D_ روش‌بررسي: اين پژوهش به‌روش توصيفي‌همبستگي انجام شد. جامعهٔ آماري پژوهش را 3015 نفر از دانش‌آموزان پسر پايهٔ يازدهم مدارس ناحيهٔ دو شهر رشت در سال تحصيلي 1398-99 تشكيل دادند كه از بين آن‌ها تعداد 600 نفر نمونهٔ واجد شرايط و داوطلب به‌روش نمونه‌گيري دردسترس انتخاب و وارد مطالعه شدند. جمع‌آوري داده‌هاي لازم با استفاده از ميانگين معدل پايان ترم دانش‌آموزان و پرسش‌نامهٔ باورهاي فراشناختي (ولز و كاترايت-هاتن، 2004) و پرسش‌نامهٔ معناي تحصيل (هندرسون-گينك و اسميت، 2006) صورت گرفت. به‌منظور تحليل داده‌ها علاوه‌بر شاخص‌هاي آمار توصيفي، از همبستگي اسپيرمن و مدل‌سازي معادلات ساختاري در سطح معناداري 0٫05 و نرم‌افزارهاي spss نسخهٔ 24 و smart pls نسخهٔ 3 استفاده شد.يافته‌ها: نتايج حاصل از مدل‌سازي معادلات ساختاري نشان داد، در كل نمونه تمامي ضرايب مسير از لحاظ آماري معنا‌دار است (0٫001>p). ازطرفي نتايج مشخص كرد، باورهاي فراشناختي بر پيشرفت تحصيلي اثر مثبت دارد (0٫333=β و 0٫001>p)؛ همچنين باورهاي فراشناختي بر معناي تحصيل داراي تاثير مثبت است (0٫692=β و 0٫001>p) و معناي تحصيل بر پيشرفت تحصيلي اثر مثبت دارد (0٫401= βو 0٫001>p).نتيجه‌گيري: براساس يافته‌هاي اين پژوهش نتيجه‌گيري مي‌شود، براي تبيين پيشرفت تحصيلي دانش‌آموزان، مي‌توان به نقش باورهاي فراشناختي و معناي تحصيل توجه كرد. سازمان‌ها و افرادي مانند آموزش‌و‌پرورش، پژوهشگاه مطالعات تعليم و تربيت، روان‌شناسان، مشاوران و اولياي دانش‌آموزان مي‌توانند از نتايج اين پژوهش استفاده كنند.