مقايسۀ تطبيقي شخصيتهاي اساطيري جمشيد و اوزيريس

چکیده مقاله

زمينه و هدف: بررسي و تطبيق مباني آثار حماسي ملل مختلف ميتواند در شناخت هرچه بيشتر آنها نقش بسزايي داشته باشد و همچنين ميتواند روابط و مناسبات ميان ادبيات ملل جهان و توسعۀ مبادلات ادبي، فكري و فرهنگي را تشريح نمايد. جمشيد يكي از شخصيتهاي اساطيري شاهنامه است كه مراحل زندگاني و اتفاقات دوران حيات وي با اوزيريس، يكي از شخصيتهاي اساطيري مصر باستان، شباهتهاي متعددي دارد. هدف از اين پژوهش، بررسي وجوه افتراق و اشتراك ميان اين دو شخصيت و قهرمان اساطيري ميباشد. روش مطالعه: اين پژوهش به شيوۀ توصيفي تحليلي صورت گرفته است. يافته ها: جمشيد و اوزيريس در اساطير ايران و مصر، از ويژگيهاي مشتركي برخوردار هستند كه از ناخودآگاه جمعي بشر خبر ميدهد. با بررسي و مقايسۀ زندگي، اعمال و سرنوشت اين قهرمانان، ميتوان تا حدّي با محتويات ناخودآگاه جمعي دو ملّت (ايران و مصر) آشنا شد و براي روشن ساختن زواياي تاريك و مبهمِ ساختار فرهنگي و اجتماعي كهن و پي بردن به طرز تفكّر و اعتقادات مردمان دوران باستان، كمك گرفت. نتيجه گيري: با بررسي زندگي دو قهرمان اصلي داستانها (جمشيد و اوزيريس) ميتوان زندگي آنها را در سه مرحله خلاصه كرد: 1. زايش تواماني قهرمان، 2. ايجاد دوران طلايي و آرماني توسط قهرمان، 3. هبوط يا مرگ قهرمان و آغاز دوران فاجعه يا آشوب.