چشم‌انداز پايداري در اشعار عاشورايي (مطالعۀ موردي شاعران عاشورايي يزد)

چکیده مقاله

در اين جستار، مفاهيم پايداري در اشعار عاشورايي يزد به‌روش توصيفي تحليلي و استشهادي با هدف تاويل درون‌مايۀ اشعار عاشورايي در چارچوب حماسه و عرفان بررسي مي‌شود. در اشعار عاشورايي يزد، جنبه‌هاي زيبايي‌شناختي و هنري، چنان با محتواي اشعار و اعتقاد سرايندگان درهم تنيده‌اند كه نقطۀ عطفي در گسترش بيان مفاهيم پايداري و پراكنده‌كردن اين نوع پيام به شمار مي‌رود. شاعر آييني يزد با آميزش دو زبان اديبانۀ فارسي و زبان عامۀ مردم و با كاربرد ادبيات محلي، انديشه و مفاهيم موجود در فرهنگ و مكتب شهادت را به‌شكلي روشن بيان مي‌كند. دستاورد اين روند باعث شده است در ماوراي اشتراكات موضوعي اشعار عاشورايي، مفاهيم پايداري در دو محور حماسه و عرفان، زينت‌بخش اين نوع اشعار شوند و فصل تازه‌اي در تاروپود اين دسته اشعار، با بهره‌گيري از اين دو عنصر جلوه‌گري كند؛ به‌طوري‌كه اشعار عاشورايي با هاله‌اي از حماسه و عرفان و از دريچۀ عواطف و بُكا، درس‌هاي مختلف ارزش‌شناختي و انسان‌شناختي را به بشر مي‌آموزند. بديهي است پيوند عاطفه، عرفان و حماسۀ عاشورايي با انديشه‌هاي پايداري، باعث غنا و اعتلاي شعر آييني، تبيين فلسفۀ عاشورا، ادبيات جبهه و جنگ و گسترش شعر فارسي شده است.