نقش تربیت بدنی مدارس در آموزش فرهنگ و اخلاق فردی و اجتماعی به دانش آموزان

چکیده مقاله

چکیده

این پژوهش با هدف بررسی نقش تربیت‌بدنی مدارس در آموزش فرهنگ و اخلاق فردی و اجتماعی دانش‌آموزان انجام شد. پژوهش از نوع توصیفی (پیمایشی) بود که به روش آمیخته (کیفی و کمّی) انجام گرفت. جامعه آماری در بخش کیفی 23 نفر از کارشناسان و نخبگان بودند که از طریق نمونه‌گیری هدفمند و گلوله برفی انتخاب شدند. در بخش کمّی نیز جامعه آماری برابر با نمونه آماری و شامل 91 نفر از معلمان تربیت‌بدنی بود. ابزار جمع‌آوری داده‌های تحقیق در بخش کیفی، مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته و در بخش کمّی، پرسشنامه محقق‌ساخته بود. به‌منظور تجزیه و تحلیل داده‌های کیفی از مدل شش‌مرحله‌ای براون و کلارک (2021) و برای داده‌های کمّی از آمار توصیفی و مدل‌سازی معادلات ساختاری در نرم‌افزار SmartPLS نسخه 4 استفاده شد. در بخش یافته‌های کیفی، 99 کد اولیه شناسایی شد که در قالب 54 مضمون فرعی و پنج مضمون اصلی قرار گرفتند. نتایج بخش کمّی پژوهش نیز نشان داد که همه پنج مؤلفه تربیت‌بدنی نقش مثبت و معناداری در متغیر «تربیت‌بدنی مدارس» داشتند و متغیر «تربیت‌بدنی مدارس» نقش مثبت و معناداری در «آموزش فرهنگ و اخلاق به دانش‌آموزان» داشت. در بین مؤلفه‌های پیش‌بینی‌کننده تربیت‌بدنی مدارس نیز عامل زمینه‌ای (فرهنگی/اخلاقی) قوی‌ترین اثر را داشت. به مسئولان حوزه تعلیم و تربیت پیشنهاد می‌‌شود که با به‌کارگیری راهکارهای توسعه و بهبود و برطرف کردن موانع و چالش‌ها، در جهت پیشبرد آموزش فرهنگ و اخلاق از طریق تربیت‌بدنی مدارس گام بردارند.