تبيين ماهيت و ويژگي‎هاي عناصر برنامه درسي تربيت ديني براساس آموزه‎هاي سوره يوسف

چکیده مقاله

تربيت ديني به‌عنوان اهرمي دروني، نقش حساس و كليدي در سعادت فردي و اجتماعي انسان دارد كه بايد بر شيوه‎اي صحيح و علمي بنيان گذاشته ‎شود. عدم توجه به آموزه‎ها و شاخص‎هاي صحيح تربيت ديني در نظام آموزشي كشور، آسيب‎هايي از جمله شخصي‎انگاري مقوله دين، انكار نقش زيربنايي آن در زندگي، فروكاهي نقش دين در نظام آموزشي و هم رديف دانستن آن با ساير ابعاد تربيت را به دنبال دارد.هدف: هدف پژوهش حاضر، تبيين ماهيت و ويژگي‎هاي عناصر برنامه درسي تربيت ديني براساس آموزه‎هاي سوره يوسف است.روش: پژوهش با رويكرد كيفي و با استفاده از روش تحليل‎محتواي كيفي انجام شد. با توجه به هدف اصلي پژوهش، تفسير تسنيم آيت‎الله جوادي‎آملي (1401، جلد چهل و چهل‎و‎يكم) و كتاب يوسف قرآن (1394)، به‌عنوان جامعه تحقيق مورد مطالعه قرار گرفت.يافته‌ها: براساس نتايج پژوهش، تعداد 148 مولفه‎ در قالب عناصر ده‎گانه برنامه درسي استخراج شد كه عبارتنداز: منطق برنامه درسي (21 شاخص)، اهداف (18شاخص)، محتوا (17 شاخص)، روش‎هاي ياددهي− يادگيري(17 شاخص)، نقش تسهيل‎گر (42 شاخص)، مواد و منابع يادگيري (7 شاخص)، زمان (6 شاخص)، فضا (6 شاخص)، گروه‎بندي (4 شاخص)، ارزشيابي (10 شاخص). همچنين يافته‎ها بيانگر آن است كه سوره يوسفj حاوي شاخص‎هاي جامع عناصر برنامه درسي تربيت ديني است كه كم‎توجهي به شاخص‎هاي مذكور، موجب يك ‎جانبه‎نگري و عدم دست‎يابي به هدف غايي تربيت ديني يعني حيات طيبه مي‎شود. براساس ويژگي‎هاي استخراج شده، مي‎توان زمينۀ تحول برنامه درسي تربيت ديني را فراهم ساخت و ميزان جذابيت و كارآمدي برنامۀ درسي و ميزان رضايت مخاطبان را افزايش داد.